Belge nakit hibe değildir
Yatırım teşvik belgesi, mülga Ekonomi Bakanlığı uygulamasının bugünkü haliyle T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı e-TUYS belgesidir. Dayanak, 30 Mayıs 2025’te yayımlanan 9903 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve 2025/1 sayılı tebliğdir. Belge; gümrük vergisi muafiyeti, KDV istisnası, vergi indirimi, faiz veya kâr payı, makine desteği, yatırım yeri tahsisi ve bölgeye göre sigorta primi işveren hissesi sağlar. 6. bölgede prim ve stopaj genişler. Cüzdana nakit yatmaz.
Kritik değişiklik, asgari sabit yatırım tutarları ile faiz/kâr payı oranlarının programa ve bölgeye göre yeniden kurgulanmasıdır. Eski karara göre hazırlanan fizibilite, yeni asgariyi tutmuyorsa belge düzenlenmez. KOBİ TEŞVİK olarak NACE, tutar, istihdam ve makine listesini 9903 ekindeki programa oturturuz. Bolu ofisimizden 81 ile e-TUYS üzerinden ilerleriz.
Asgari tutar ve faiz desteği
Asgari sabit yatırım, seçilen programa, ile ve OSB/ilçe statüsüne göre değişir. Tutarı şişirmek veya kapasiteyi faaliyet belgesinden koparmak tamamlama vizesinde iadeye gider. Faiz veya kâr payı desteği, belgedeki kredi ve bölge şartına bağlıdır; oran ezbere “herkese aynı” değildir. KOSGEB faiz kalemiyle aynı krediye çift yazılmaz.
Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi, sektörel teşvik ve bölgesel teşvik üç ayrı ayaktır. Hamle; Teknoloji, Yerel Kalkınma ve Stratejik Hamle programlarını kapsar. Sektörel sistem Öncelikli Yatırımlar ve Hedef Yatırımlar olarak ayrılır. Yatırımın hangi ayağa oturduğu, karar ekindeki sektör ve yer listesine bağlıdır. OSB ile alt bölge ilçesi aynı anda işaretlenemez.
Belgesiz harcama kapsam dışıdır
Makine siparişi, peşinat, ithalat beyannamesi veya inşaat faturası belge tarihinden önce kesilmişse o kalem teşvik unsuruna girmez. “Belgeyi sonra alırız” yaklaşımı KDV istisnasını ve gümrük muafiyetini bozar. Yurt içi teslimlerde teşvik kapsamındaki mal ve hizmet için e-fatura veya e-arşiv zorunludur. Gümrük ve fatura bilgisi uygulayıcı kurumlarca Bakanlığa elektronik iletilir.
Desteklerin toplamı, yeniden değerlenmiş gerçekleşen sabit yatırımı geçemez. Asgari tutar ve istihdam taahhüdü gerçekleşmezse destek kesilir, iade gündeme gelir. Yer değişikliği, makine listesi revizyonu ve süre uzatımı belgesiz yapılırsa kapsam riske girer. Süre dolduktan sonra sistem çoğu zaman yeni kalem kabul etmez.
e-TUYS’ta ne kilitlenir?
Müracaat e-imza ile yapılır. Kuruluşu tamamlanmamış tüzel kişi adına belge düzenlenmez. Yatırımcı, yer, kapasite, makine ve inşaat alanları eksik bırakılırsa sistem ilerlemez. SGK borcu olmadığına veya yapılandırmanın bozulmadığına dair barkodlu yazı ile vergi borcu yazısı ayrı belgelerdir; biri diğerinin yerine geçmez. Yetkisiz kişiyle açılan müracaat değerlendirmeye alınmaz.
Belge elektronik düzenlenir. Tamamlama vizesi alınmadan istisna ve primin devamı beklenmemelidir. Bordro, belge ve fiili istihdam çelişmesin diye SGK teşvikleri aynı takvime bağlanır. 5510 Hazine indirimi (imalatta 5, diğerinde 2 puan) belgeden ayrı başlıktır.
Hibe ile aynı listede
Ajans ve KOSGEB nakdi destek, belge ise vergi-gümrük-primdir. Hibe-kredi-teşvik kurgusu aynı nakit akışında birleştirilir; aynı faturaya üç kanal yazılmaz. İhracatçıda belge, DYS fuar kaleminden önce kapasiteyi kurar. Ar-Ge’de 5746 merkezi ile 9903 belgesi ayrı mevzuattır. 81 ilin teşvik bölgesi il sayfalarında yazılıdır.
Yanlış NACE veya gerçeğe aykırı kapasite hem belgeyi hem prim indirimini bozar. Önce gerçek yatırım, sonra sistem. Makine listesi ithal/yerli ayrımı, gümrük muafiyeti ve e-fatura zorunluluğunu birlikte belirler. Liste kilitlenmeden sipariş vermeyin.
KOBİ TEŞVİK ne teslim eder?
Program seçimi, asgari tutar kontrolü, e-TUYS kaydı, makine listesi, revizyon ve tamamlama takibi. Ücretsiz ön görüşmede yatırım yeri, tutar ve istihdamı dinleriz. Belge sonucu Bakanlık takdirindedir; garanti verilmez. Telefon 0 538 398 27 10, e-posta info@kobitesvik.com.tr. Bolu ofis: Bahçelievler Mah. Muzaffer Işın Cad. Bandakçıoğlu Apt. No: 16/G.
KOSGEB kapasite ve ajans hibesi aynı listede çakışmasın diye kalemleri ayırırız. İlk adım bilgi formudur.